petak, 24 jul 2020 16:13

Specijalni izvjestioci UN za prava osoba s invaliditetom i stanovanje iskazali zabrinutost zbog sistematske zloupotrebe EU fondova za promociju institucionalizacije OSI širom Evrope

Autor:

Brisel, Budimpešta, 23. jul 2020 – Dvoje eksperata Ujedinjenih nacija iskazali su zabrinutost zbog mnogobrojnih instanci koje koriste fondove EU za finansiranje održavanja i širenja institucija za osobe s invaliditetom širom kontitenta, čime se krši međunarodno zakonodavstvo o ljudskim pravima. 

Specijalna izvjestiteljka UN za prava osoba s invaliditetom, Katalina Devandas Agilar (Catalina Devandas-Aguilar) i specijalni izvjestilac UN za pravo na adekvatno stanovanje, Balakrišnan Radžagopal (Balakrishnan Rajagopal) zajedničkim pismom su se obratili predsjednici Evropske komisije, Ursuli van der Lajen (Ursula van der Leyen). U pismu oni izražavaju “ozbiljnu zabrinutost” zbog činjenice da se Evropski strukturno-investicioni fond (European Structural and Investment Funds – ESIF) “nastavlja koristiti za održavanje zastarjele, diskriminatorne i opasne prakse institucionalizacije, uključujući i manje institucije” za osobe s invaliditetom u brojnim državama članicama EU. 

Specijalni izvjestioci ističu da su “institucionalna okruženja postala žarišta COVID-19” i da “izgradnja i održavanje institucija, bilo da su male ili velike, direktno je suprotstavljena Konvenciji UN o pravima osoba s invaliditetom, posebno u odnosu na nediskriminaciju i samostalni život u zajednici”, napominjući da smještanje osoba s invaliditetom u ovakva institucionalna okruženja ovu grupaciju dovodi u veći rizik od drugih ozbiljnih kršenja ljudskih prava, uključujući zapostavljanje, ograničavanje, izolaciju i nasilje. 

Navodeći argumente, specijalni izvjestioci su podsjetili Van der Lajen da su Evropska unije i svih 27 država članica ratifikovale Konvenciju, obavezujući se na poštovanje, zaštitu i primjenu ljudskih prava osoba s invaliditetom i pozvali predsjednicu Evropske komisije da “primijeni snažne politike da bi se zaustavilo finansiranje koje se koristi za izgradnju malih institucija za osobe s invaliditetom”, te da se ono preusmjeri za postizanje istinske inkluzije i podrške ljudima da žive samostalno. Oni ističu sljedeće: 

Nastavkom finansijske podrške projektima koji promovišu i osnažuju institucionalizaciju osoba s invaliditetom, Evropska komisija podržava, legitimiše i aktivno doprinosi nastavku primjene medicinskog modela pristupa invaliditetu, na taj način podrivajući progres dostignut usvajanjem Konvencije i ohrabruje države da održavaju zastarjele, neefektivne i diskriminatorne okvire koji krše prava osoba s invaliditetom.” 

Ovo saopštenje upućeno je nedugo nakon izdvojenih obraćanja koja je specijalni izvjestilac UN za parvo na zdravlje, Dainijus Puras (Dainius Pūras) uputio Vladi Bugarske i Evropskoj komisiji zbog šeme finansirane od strane Evropskog strukturno-investicionog fonda kroz koju je podržana izgradnja malih institucija za više od 1000 osoba s invaliditetom u toj zemlji. Ovo finansiranje je trenutno predmet spora pred Evropskim sudom pravde. 

Fondacija Validnost (Validity Foundation) i Evropska mreža za samostalni život (European Network on Independent Living – ENIL) pozdravljaju ovo obraćanje Evropskoj komisiji u kome se ponovo ističe sistematski propust dijela Komisije da spriječi da se finansije EU koriste za rasprostranjeno i teško kršenje ljudskih prava. Kako podaci nastavljaju da se gomilaju, Validnost i ENIL pozivaju Evropsku komisiju da preduzme odlučnu akciju na najvišem nivou da bi spriječila dalje kršenje prava, preusmjeri finansiranje na pružanje istinskih servisa podrške za život u zajednici i da obezbijedi naknade štete osobama s invaliditetom koje su bile smještene u ovakvim okruženjima

Izvor: Evropska mreža za samostalni život – ENIL 

Prevela s engleskog: Anđela Radovanović 

Pročitano 64 put(a)

Back to top